Vibe coding, bir yapay zeka modeline ne istediğini sıradan bir dille anlatıp çıkan kodu satır satır okumadan, sonucu çalıştırıp deneyerek ilerlemek demektir. Terimi Şubat 2025'te Andrej Karpathy ortaya attı. Bu yazı vibe coding'in tanımını ve işleyişini, kod bilmeyen biri için neye yarayıp neye yaramadığını anlatıyor; sonunda kendi web siteni ya da web uygulamanı nasıl canlıya alabileceğini de göreceksin.
- Vibe coding'i ayıran şey, yazılımı yapay zekanın yazması değil, kodun okunmamasıdır: anlatırsın, denersin, düzeltme istersin.
- Kod bilmen gerekmez; ama sonucu denemek, test etmek ve neyin yanlış gittiğini fark etmek sana kalır.
- Hatanın pahalı olmadığı işlerde (tanıtım sayfası, form, küçük bir araç) iyi bir başlangıçtır; para ya da kişisel veri taşıyan işlerde kimsenin okumadığı kod risktir.
- İki yol var: kod odaklı bir editör ya da barındırılan bir uygulama oluşturucu. WisyLink ikincisidir ve yalnızca web sitesi ile web uygulaması yapar.
Vibe coding ne demek? Kodu okumadan, tarif ederek yazılım üretmek
Klasik programlamada kodu sen yazarsın. Yapay zeka destekli kodlamada model öneri sunar, sen de her satırı okuyup karar verirsin. Vibe coding'de ise çalışma birimi cümledir: ne istediğini anlatırsın, model kodu yazar, sen sonuca bakarsın. Çalışıyor mu, istediğin gibi mi görünüyor, bir sonraki cümle ne olmalı? Kodun içine girmek bu döngünün parçası değildir.
"Vibe" sözcüğü de buradan geliyor: kararını satır satır doğrulamaya değil, ortaya çıkan şeyin görünüşüne ve davranışına dayandırırsın. Bu, yeni yaptırdığın bir odada tesisata bakmadan, içinde yaşayarak denemeye benzer; çoğu zaman yeter ama her zaman değil.
Terim Şubat 2025'te tek bir paylaşımla doğdu
Andrej Karpathy, Şubat 2025'te X'te yazdığı kısa bir paylaşımla bu kodlama biçimine "vibe coding" adını verdi. Karpathy, OpenAI'ın kurucu ekibinde yer almış ve Tesla'nın yapay zeka ekibini yönetmiş bir araştırmacı. Paylaşımda kendi yaptığını anlattı: "vibe"lara tamamen kapılmak, yapay zekanın önerdiği değişiklikleri okumadan kabul etmek, hata mesajını olduğu gibi modele geri yapıştırmak. Kapsamı konusunda da net davrandı: bunun atılabilir hafta sonu projeleri için fena olmadığını söyledi.
Sonraki aylarda terim, tek kişinin çalışma biçiminden çıkıp yapay zekayla yazılım üretmenin geneli için kullanılan bir şemsiye ifadeye dönüştü. Bu yüzden bugün "vibe coding" diyen herkes aynı şeyi kastetmiyor. Bu yazıda dar anlamı kullanıyoruz: kodu okumadan, tarifle ve denemeyle ilerlemek.
Vibe coding ile yapay zeka destekli kodlama arasındaki fark
Aradaki çizgiyi geliştirici Simon Willison, Mart 2025 tarihli yazısında net biçimde çizdi. Yapay zekanın yazdığı kodu gözden geçirip test ediyor ve ne yaptığını başkasına anlatabilecek kadar anlıyorsan, bu vibe coding değil, yapay zeka destekli yazılım geliştirmedir; yalnızca araç farklıdır. Kodu okumadan kabul ediyorsan vibe coding yapıyorsundur.
| Geleneksel kodlama | Yapay zeka destekli kodlama | Vibe coding | |
|---|---|---|---|
| Kodu kim yazar? | Sen | Model yazar, sen yönlendirirsin | Model yazar |
| Kodu okuyan var mı? | Evet | Evet, satır satır | Hayır ya da çok az |
| Kod bilgisi gerekir mi? | Evet | Okuyup değerlendirmek için evet | Başlamak için hayır |
| Sonuç nasıl doğrulanır? | Okuyarak ve testle | Okuyarak ve testle | Çalıştırıp deneyerek |
Bir vibe coding turu nasıl işler: tarif, üret, dene
Araç değişse de döngü aynıdır.
- Tarif et. Ne yapmak istediğini sıradan dille yaz: kim kullanacak, hangi sayfalar ya da ekranlar olacak, kullanıcılar neler yapabilecek. "Güzel bir site" yerine "seramik atölyem için kurs rezervasyon sayfası; öğrenciler kaydolsun ve 8 kişilik haftalık kursta yer ayırtsın" gibi somut bir tarif yaz.
- Üret. Model kodu yazar ve çalışan bir şey çıkarır. Burada kodu okumazsın; çıktıya bakarsın.
- Dene. Sonucu gerçek bir kullanıcı gibi kullan: formu doldur, düğmelere bas, telefonda aç. Neyin yanlış ya da eksik olduğunu bu sırada görürsün.
- Düzelt. Gördüğün sorunu yine bir cümleyle anlat. Hata mesajı çıkarsa olduğu gibi modele göster. Sonuç istediğin hale gelene kadar döngü tekrarlanır.
Döngü işe yarar, çünkü denemek ucuzdur. Zayıf noktası da aynı yerden gelir: yalnızca denediğin şeyi görürsün. Çalışan bir sayfa güvenli ya da bakımı kolay bir sayfa demek değildir. Denemeyi ne kadar özenli yaparsan döngü o kadar güvenilir olur.
Hangi yoldan gideceksin: kod editörü mü, barındırılan oluşturucu mu?
Vibe coding için kullanabileceğin araçlar kabaca ikiye ayrılır. Kod odaklı yapay zeka editörlerinde kodu görür, düzenler ve istediğin yere taşıyabilirsin; karşılığında barındırma, veritabanı ve alan adı gibi işleri de sen kurarsın. Barındırılan uygulama oluşturucularda ise anlatırsın, araç uygulamayı kurar ve canlı bir adreste yayınlar; kodla uğraşmazsın ama kodu açıp düzenleme imkânın da olmaz. İki ailenin ayrıntılı karşılaştırması için Vibe Coding Araçları mı, Uygulama Oluşturucu mu? yazısına bak. Kısa kural şu:
| Önceliğin | Daha uygun yol |
|---|---|
| Kodu görmek, elle düzenlemek, başka yere taşımak | Kod odaklı bir editör |
| Kod bilmeden sohbetle bir site ya da web uygulaması kurup yayınlamak | Barındırılan bir oluşturucu |
| App Store ya da Google Play'de yayınlanacak bir uygulama | Geliştirici ya da mobil uygulama araçları; web oluşturucular mağaza uygulaması yapmaz |
Dürüst riskler: çalışıyor görünen her şey sağlam değildir
Vibe coding'in en büyük kolaylığı, en büyük riskiyle aynı: kodu okumuyorsun. Bunun birkaç somut sonucu var.
- Gizli hatalar. Ana akış çalışırken boş form, çift tıklama ya da yarıda kesilen bir ödeme gibi uç durumlar bozuk kalabilir. Bunları ancak sen denersen görürsün.
- Anlaşılmayan kod. Ne yazıldığını bilmeyen biri için sonradan bir şeyi değiştirmek ya da neyin bozulduğunu bulmak zordur. Bu birikimin adı niyet borcu.
- Son kısım insana kalır. Prototip hızlı çıkar; gerçek kullanıcıya ve gerçek veriye açılmadan önceki kontrol hâlâ sana düşer. Bu konuyu yüzde 70 sorunu yazısında anlattık.
Bu risklerin nerede büyüdüğünü ve onları azaltan alışkanlıkları ayrıca vibe coding'in disiplini ve sınırları yazısında işledik. Burada tek bir ölçüt yeter: hatanın maliyeti düşükse (bir tanıtım sayfası, bir bekleme listesi, bir deneme) vibe coding iyi bir başlangıçtır; hata paraya, kişisel verilere ya da güvenliğe dokunuyorsa çıktıyı daha dikkatli test et ve gerekirse bir geliştiriciye göster.
Kod yazmadan canlı bağlantıya: WisyLink ile akış
WisyLink, kurduğu web sitesini ya da web uygulamasını kendisi barındıran bir yapay zeka oluşturucusudur. Yukarıdaki döngüyü bir sohbet içinde yaşarsın: siteyi ya da uygulamayı anlatırsın, WisyLink'in asistanı Wisy onu kurup kendi bağlantısında yayına alır; sen canlı bağlantıyı açıp denersin, sonra yine yazarak değiştirirsin. Senden kod kurman, barındırman ya da okuman beklenmez. Her sitenin kendi veritabanı ve dosya deposu olan gerçek bir arka ucu var; projen gerektirirse kullanıcı hesapları ve ödemeler de devreye girebilir. Örnek bir ilk mesaj:
Bisiklet tamir atölyem için bir randevu sitesi oluştur. Müşteriler hizmet seçip gün ve saat ayırtsın; ben de gelen randevuları görüp takip edebileceğim bir yönetim sayfası olsun. Her yeni randevuda bana e-posta gelsin.
Başlamak için ücretli plan gerekmez. Topluluk planı ücretsizdir, kart istemez ve her 5 saatlik pencerede bir oluşturma hakkı verir; bu yüzden ilk mesajı eksiksiz yazmak işe yarar. Ücretsiz plandaki bağlantılar 30 gün yayında kalır; süre dolmadan önce e-posta alırsın. Bağlantıyı korumazsan yaklaşık bir hafta boyunca silinmek üzere işaretli kalır, sonra dosyaları ve verileriyle birlikte silinir. Yani ücretsiz plan denemeler ve ilk sürümler için uygundur. Bağlantıların abone olduğun sürece yayında kalmasını ve "WisyLink ile yapıldı" rozetinin çıkmamasını istersen ücretli planlar ayda 7 dolardan (Başlangıç) başlar. Sahibi olduğun bir alan adını ise ücretsiz plan da dahil her planda bağlayabilirsin.
Aynı akışı iPhone ya da Android'den de yürütebilirsin; ayrıntılar Telefondan Site Yapma rehberinde. Bir site örneğini adım adım görmek istersen Yapay Zeka ile Web Sitesi Nasıl Yapılır? yazısına geç.
Bu yol kimler için uygun değil?
- Mağaza uygulaması gerekiyorsa. WisyLink her tarayıcıdan ve cihazdan açılan bir web uygulaması kurar; App Store ya da Google Play'e gönderilen bir uygulama üretmez.
- Kodu açıp elle düzenlemek istiyorsan. WisyLink'te kod düzenleyici yok; değişiklikleri sohbetle yaparsın. Kodu dışarı alma gibi bir özellik de anlatmıyoruz; bu senin için önemliyse kod odaklı bir araç daha uygun.
- Hatanın bedeli ağır bir sistem kuruyorsan. Ödeme altyapısı ya da sağlık verisi gibi alanlarda kodu inceleyecek bir geliştirici gerekir; vibe coding tek başına yeterli olmaz.
Bu üç durumdan hiçbiri senin için geçerli değilse en iyi test kendi fikrindir. Ne istediğini tek bir mesajla anlat, canlı bağlantıyı aç ve bir kullanıcı gibi dene: Topluluk planıyla ücretsiz başla. WisyLink'in neler yapıp neler yapmadığı ürün sayfasında anlatılıyor.
S.S.S.